Sáu nhóm lừa đảo kèm dấu hiệu nhận biết
| Nhóm | Cách hoạt động | Dấu hiệu |
|---|---|---|
| App ‘AI kiếm tiền’ | Đóng tiền để ‘thuê AI livestream’, nhận 30–40 nghìn/ngày; thực chất vận hành theo hệ thống tuyển người (Agency 1 sao, 2 sao…) | Phải nộp tiền trước; bắt buộc có mã giới thiệu; doanh thu đến từ tuyển người |
| Mua thiết bị để ‘xem quảng cáo’ | Bán điện thoại giá cao gấp nhiều lần, cài app hứa trả 50.000đ/ngày, kèm hoa hồng giới thiệu | Giá thiết bị cao bất thường; thu nhập phụ thuộc giới thiệu thêm người |
| ‘Nhiệm vụ’ nhận hoa hồng | Mời xem video/ thả tim/ đặt đơn nhỏ và trả tiền thật vài lần đầu, sau đó yêu cầu nạp tiền, ‘nâng hạng’; khi số tiền lớn thì báo ‘lỗi dữ liệu’, đòi nộp thêm | Trả tiền thật lúc đầu để tạo lòng tin; càng về sau càng đòi nạp nhiều |
| Đầu tư vàng/ tiền ảo qua app lạ | App hiển thị ‘lãi’ tăng đều, rút nhỏ được nhưng rút lớn bị chặn | App không có giấy phép; nạp tiền qua tài khoản cá nhân |
| Sàn forex/ vàng trái phép | Livestream ‘phân tích giá’, mời vào nhóm Zalo ‘VIP’ rồi hướng dẫn nạp tiền giao dịch | Không phải sàn được cấp phép; cam kết lợi nhuận; ‘chuyên gia’ không có chứng chỉ |
| ‘Thu hồi tiền bị lừa’ | Sau khi bạn mất tiền, có người liên hệ nhận ‘hỗ trợ lấy lại tiền’ với phí trước | Không cơ quan nào thu phí trước để lấy lại tiền cho bạn |
Con số để thấy mức độ: chỉ riêng một số vụ đã bị khởi tố trong năm qua đã chiếm đoạt hàng nghìn tỷ đồng (một đường dây ở Quảng Trị với hơn 3.000 tỷ đồng/ năm; một vụ giả mạo xổ số ở Cao Bằng hơn 2.300 tỷ đồng; một vụ đầu tư vàng ảo hơn 26 tỷ đồng). Nạn nhân không chỉ là người ít hiểu biết — nhiều người có học vấn, có tiền, nhưng bị dẫn dắt theo từng bước.
Vì sao người thông minh vẫn mắc bẫy
Bước 1 — trả tiền thật cho lần đầu. Nhóm ‘nhiệm vụ’ trả hoa hồng thật vài lần để bạn tin. Đây là chi phí đầu tư của kẻ lừa đảo và là mấu chốt khiến nạn nhân tự thuyết phục mình.
Bước 2 — tạo số đông. Nhóm chat có ‘nhiều người cũng đang làm’ (phần lớn là tài khoản ảo của cùng một nhóm) khiến bạn thấy an tâm.
Bước 3 — cam kết ‘phần thưởng lớn’ cần vốn lớn. Đến lúc này bạn đã đặt cọc; kẻ lừa đảo nói ‘cần nạp đủ mới rút được’ — và bạn nạp thêm vì sợ mất số tiền đã bỏ vào (đây chính là điểm khai thác tâm lý).
Bước 4 — cắt liên lạc. Khi bạn không nạp thêm được nữa, nhóm chặn bạn.
Hiểu bốn bước này giúp bạn ngắt ngay ở bước 1: mọi mô hình ‘nộp tiền trước để kiếm tiền’ đều dừng ở đây. Có một câu kiểm tra hiệu quả: hỏi ‘hoạt động kinh doanh thật nào sinh ra khoản tiền này?’ — nếu không trả lời được (bán gì, cho ai, lợi nhuận từ đâu) thì đó là hệ thống lấy tiền người sau.
Việc cần làm nếu đang trong một hệ thống như vậy
- Không nộp thêm bất kỳ khoản nào, kể cả ‘phí nâng hạng’, ‘phí mở khoá tài khoản’, ‘thuế nhà nước’ — đây là các tên gọi khác nhau của cùng một yêu cầu nạp tiền.
- Lưu toàn bộ chứng cứ: tin nhắn, số tài khoản đã chuyển, ảnh chụp màn hình ứng dụng/ nhóm chat, thông tin người giới thiệu.
- Trình báo cơ quan công an (công an xã/ phường hoặc phòng cảnh sát hình sự nơi bạn cư trú) — việc trình báo càng sớm càng có cơ hội phong toả tài khoản nhận.
- Không liên hệ ‘dịch vụ thu hồi tiền’ — hầu hết là lừa đảo lần hai; chỉ cơ quan chức năng và ngân hàng mới xử lý được theo quy trình.
Với người chưa mắc: cẩn trọng khi người thân lớn tuổi tham gia các app kiểu này — nhóm bị nhắm tới nhiều nhất; giải thích bằng ví dụ cụ thể (‘tiền trả cho bạn lấy từ tiền người vào sau, khi hết người mới thì hệ thống dừng’) hiệu quả hơn việc chỉ nói ‘đừng tham lam’.
Nguồn tham khảo
- Các vụ việc và cảnh báo chính thức được công bố trên báo Công an nhân dân, VTV và cổng thông tin của Bộ Công an (2026) — số liệu vụ việc có thể thay đổi theo tiến trình điều tra.
- Khuyến cáo chung của cơ quan chức năng về phòng chống lừa đảo trực tuyến.